معادل هفده قرن (قديم‌ترين مأخذ ما براي تاريخ پيش از كنفوسيوس‌)1؛ و كتاب قصايد، مجموعه‌اي از بيش از 300 چكامهٴ قديم‌.
نخستين از كتاب‌هاي چهارگانه گزارشي از سخنان و مكالمات اوست با اصحابش‌، معروف‌ به گلچين كنفوسيوسي‌.2

بودا

بودا گوتَمه‌3 اميرزادهٴ قبيلهٴ ساكيا4 در 560 در بيشهٴ لوم‌بيني‌5، در نزديكي كاپيلاواستو6 در نپال‌ جنوبي زاده شد، و در حدود 483 - 477 در كوساناگارا7 در دهكدهٴ مالاس‌8 درگذشت‌. او فيلسوف هندي و بنيان‌گذار نظام فلسفي كاملاً نوي است‌9 كه بعداً به صورت ديني گسترش پيدا كرد.

آيين بودايي نخست‌، اساساً نه بر ايمان‌، بلكه بر معرفت و محبت بنا شده بود -- و اول بر معرفت‌. لاادري گري‌10، بيزاري از خرافات و خودپسندي‌، احترام به عقل و حقيقت‌، كه مشخصهٴ اين آيين بود و مي‌توانست شرايط مطلوب را براي گسترش فكر علمي فراهم آورد، با آن شرايط همياري نكرد -- و به اصطلاح‌، با عدم كنج‌كاوي علمي كمابيش تمام‌عياري خنثي شد. هدف بودا در وهلهٴ اول فلسفي و اخلاقي‌، ولي تفكرش به‌طور مشخص داراي خصلت علمي بود، و مورخ‌ علم بايد او را بر مسند فخر بنشاند.

مهاويرا11

مهاويرا [= قهرمان بزرگ‌] كه وَرْدْهمانا12 نيز ناميده شده‌، در ايام حيات بودا، در كولاگا13 زاده‌


1 .گرچه به گفتهٴ Chavannes و Pelliot حدود نيمي از كتاب تاريخ ممكن است در سدهٴ سوم يا آغاز سدهٴ چهارم جعل شده باشد.
2 .به ژاپني Rongo ناميده مي‌شود. ساير روايات ژاپني رونگو، از Kudara در كره در 284 (يا 404؟) به وسيلهٴ Ajiki (يا Aji kishi) كره‌اي به ژاپن آورده شده‌، و اين آغاز معرفي ادبيات چيني در ژاپن بوده است (؟).
3 Buddha. ، بودا به معني روشن‌شده است‌، شاه‌زادهٴ گوتمه تنها پس از فروغ يافتن در زير درخت بودا (يا انجير معبد)، به بودايي رسيد؛ پيش از آن او فقط Bodhisattva (بوداي بالقوه‌) بود. او هم‌چنين Sakyamuni حكيم ساكياها، Siddharta، كسي كه به هدف‌هايش نايل شد، Tathagata، كسي كه به حقيقت دست‌ يافت‌، و يگانهٴ كامل ناميده شده است‌.
Sakya .4
Lumbini .5
Kapilavastu .6
Kusanagara .7
Mallas .8
9 .گرچه ممكن است به‌طور عمده براساس نظام سامكيا (Samkhya) قرار گرفته باشد.
agnosticism .10
Mahavira .11
Vardhamana .12
Kollaga .13